Przejdź do treści

Świece sojowe czy parafinowe? Różnice i co wybrać

Płatki wosku sojowego obok bloku parafiny na drewnianej desce w ciepłym, bocznym świetle
Zielone strąki soi na lnianej ściereczce obok ceramicznej miseczki z płatkami wosku sojowego
Zapalona świeca sojowa Słodka Warszawa 190 g w bursztynowym słoiku z kremową etykietą, obok suszone kwiaty i lniana tkanina
Zapalona świeca Słodka Warszawa w bursztynowym słoiku na okrągłym drewnianym stoliku przy oknie, na parapecie kubek i notes, za szybą mokra brukowana ulica wieczorem
4

przygotowała Marta Lis··12 min czytania

Świece sojowe czy parafinowe? Różnią się przede wszystkim surowcem: wosk sojowy powstaje z oleju roślinnego, parafina z ropy naftowej. Pozostałe różnice są mniejsze, niż piszą sklepy, i często zależą bardziej od konkretnego wosku, knota i olejku niż od samego napisu na etykiecie.

Robię świece wyłącznie z wosku sojowego, więc nie jestem tu bezstronna. Dlatego każdą przewagę soi podaję ze źródłem, a tam, gdzie dane jej nie potwierdzają, piszę to wprost. Nasze świece z wosku sojowego ręcznie wylewamy w Warszawie i dajemy im bawełniany knot.

Czym różnią się świece sojowe od parafinowych?

Świeca sojowa ma wosk z oleju sojowego utwardzonego wodorem[1], a parafinowa wosk otrzymywany przy rafinacji ropy naftowej[2]. W słoikach oba woski topią się w zbliżonej temperaturze. W badaniu z 2002 roku soja paliła się wolniej i kopciła mniej[3], a parafinę dostawcy wosków cenią za mocniejszy zapach podczas palenia[4].

Parametry w tabeli pochodzą z kart konkretnych wosków amerykańskiego dostawcy CandleScience, który handluje i soją, i parafiną. To przykłady popularnych gatunków, nie średnia z całego rynku.

CechaŚwieca sojowaŚwieca parafinowa
Surowiecolej z nasion soi utwardzony wodorem[1]produkt uboczny rafinacji ropy naftowej[2]
Jak często spotykanajeden z kilku popularnych wosków roślinnych, obok m.in. palmowego[5]najczęściej używany wosk do świec[2][5]
Topnienie: wosk do słoikówok. 45-48°C (gatunek 464)[4]ok. 48-52°C (IGI 4630 i 4627)[4]
Topnienie: wosk do świec bez naczyniaok. 57°C, z dodatkami (BW-921)[4]ok. 59°C (IGI 1239)[4]; parafina ogólnie zwykle 46-68°C[6]
Maksymalna ilość olejku zapachowego10% (464)[4]10% (IGI 4630), 12% (IGI 4627)[4]
Zapach podczas paleniałagodniejszyceniona za mocniejszy[4]
Dojrzewanie przed pierwszym paleniemok. 2 tygodnie (464)[7]3-5 dni (IGI 4630)[8]
Tempo spalaniawyraźnie wolniejsze w pomiarach Iowa State University z 2002 roku[3]szybsze[3]
Sadzaniewiele albo wcale[3]więcej i ciemniejsza[3][8]
Wyglądkremowobiały, nieprzezroczysty[7][9]; z czasem biały nalot[10]gładki, z lekkim połyskiem[8]; nalot rzadko[2]
Typowe zastosowaniegłównie świece w naczyniach[9]słoiki, podgrzewacze, świece wolnostojące i rzeźbione[2][4]

Wniosek z tabeli: w świecy w słoiku sam wosk nie przesądza o wszystkim. Równie dużo zmieniają knot, olejek i sposób palenia. Jeśli szukasz świecy z samej soi, zobacz nasze naturalne świece sojowe: wosk jest w nich wyłącznie sojowy, a knot bawełniany.

Co to jest świeca parafinowa?

Świeca parafinowa to świeca, której paliwem jest parafina: mieszanina węglowodorów o 20-40 atomach węgla, otrzymywana z ropy naftowej, a także z węgla albo łupków bitumicznych[6]. Świeca z samej parafiny, bez barwnika i olejku, nie ma zapachu i jest biała z niebieskawym odcieniem[6]. To najczęściej używany wosk do świec[2].

Surowcem jest gacz parafinowy, czyli mieszanina oleju i wosku, która zostaje przy produkcji olejów smarowych. Rafineria oddziela z niego olej, a wosk oczyszcza i miesza tak, by uzyskać potrzebną twardość i temperaturę topnienia[6]. Pierwszą parafinę otrzymał w 1830 roku niemiecki chemik Carl Reichenbach[6].

Do świec sprzedaje się dwa rodzaje parafiny. Miękka, topiąca się poniżej ok. 54°C, dobrze przylega do szkła i służy do świec w słoikach oraz podgrzewaczy. Twarda, topiąca się powyżej tej granicy, trzyma kształt i trafia do świec wolnostojących[2]. Są też gotowe mieszanki parafiny z soją albo z woskiem kokosowym[4].

Z czego jest wosk sojowy?

Powstaje z oleju sojowego. Ziarna soi się czyści, łuskuje i rozgniata na płatki, z płatków wydobywa olej, a olej utwardza wodorem[1]. Zwykły wosk sojowy jest miękki, dlatego najczęściej wylewa się go do słoików i innych naczyń. Świece bez naczynia wymagają twardszych gatunków z dodatkami[9]. Gatunki, parametry i pracę z woskiem opisuje szerzej przewodnik po wosku sojowym.

Zielone strąki soi na lnianej ściereczce obok ceramicznej miseczki z płatkami wosku sojowego
Wosk sojowy zaczyna się od nasion soi; w miseczce płatki gotowego wosku.

Która świeca pali się dłużej: sojowa czy parafinowa?

Najczęściej sojowa, ale nie o stały procent. W badaniu Iowa State University z 2002 roku świece sojowe spalały się wyraźnie wolniej od parafinowych i zużywały mniej powietrza[3]. Krążące po sklepach „30-50% dłużej” nie ma źródła, które dałoby się sprawdzić. Na czas palenia wpływają też knot, średnica słoika i olejek.

Dostawca wosków łączy powolne palenie soi z jej niższą temperaturą topnienia[4], a sklepy robią z tego regułę. W świecach w słoikach różnica jest jednak niewielka: jak widać w tabeli wyżej, wosk sojowy i parafina do pojemników topią się w temperaturach różniących się o kilka stopni[4]. Kilkanaście stopni różnicy pojawia się dopiero przy twardej parafinie do form, np. IGI 1239 (ok. 59°C)[4].

Jak porównać czas palenia dwóch świec?

Podziel masę świecy przez czas palenia podany przez producenta. Wynik mówi, ile gramów świeca zużywa na godzinę: im mniej, tym wolniej się pali. Ten sam wzór działa dla każdego wosku, a cena podzielona przez godziny palenia daje koszt jednej godziny.

Nasza świecaCzas paleniaZużycie na godzinęSłoik
120 gok. 30 hok. 4 gśrednica 6 cm, jeden knot
190 gok. 40 hok. 4,8 gśrednica 7 cm, jeden knot
350 gdo 70 hod ok. 5 gśrednica 9 cm, dwa knoty

Jeśli inna świeca o masie 200 g obiecuje 25 godzin, zużywa 8 g na godzinę, czyli znika szybciej niż każda z powyższych. Zestawiaj jednak słoiki o podobnej średnicy: im szersza tafla i więcej knotów, tym więcej wosku topi się w godzinę, co widać też w tabeli. Przy tym zastrzeżeniu gramy na godzinę mówią więcej niż sam napis „sojowa” czy „parafinowa”.

Która świeca mocniej pachnie: sojowa czy parafinowa?

Częściej parafinowa. CandleScience pisze, że parafinę ceni się właśnie za mocniejszy zapach podczas palenia, a soję za powolne spalanie[4]. Ilość olejku nie jest przy tym główną różnicą: wosk sojowy 464 i parafina IGI 4630 przyjmują maksymalnie po 10% olejku, a miękka parafina IGI 4627 do 12%[4].

Dostawca chwali też zapach parafin do słoików IGI 4630 i 4627 przed zapaleniem, czyli „na zimno”[4], a o wosku sojowym 464 pisze, że dodatki wzmacniają jego zapach[7]. Na to, jak pachnie gotowa świeca, wpływają jeszcze trzy rzeczy. Pierwsza to dojrzewanie: dla wosku 464 dostawca zaleca dwa tygodnie przed pierwszym paleniem[7], dla parafiny IGI 4630 od 3 do 5 dni[8]. Świeżo wylana świeca sojowa może więc pachnieć słabiej niż po pełnym dojrzewaniu. Druga to wielkość pokoju, bo zapach ocenia się w pomieszczeniu dopasowanym do wielkości świecy[7]. Trzecia to sam olejek, jego rodzaj i ilość, opisane we wpisie o olejkach zapachowych do świec.

Moim zdaniem łagodniejszy zapach soi nie jest wadą w sypialni ani w małym gabinecie, gdzie mocna świeca po godzinie zaczyna męczyć. W dużym salonie zamiast mocniejszego wosku wybrałabym większą świecę z dwoma knotami.

Czy świeca sojowa kopci mniej niż parafinowa?

Zwykle tak, ale knot ma tu duże znaczenie. W laboratorium Iowa State University (2002) świece parafinowe zostawiały dużo sadzy, a sojowe niewiele albo nic[3]. Dostawca, który sprzedaje oba woski, też zauważa, że parafina daje ciemniejszą sadzę[8]. Przy za długim knocie i w przeciągu kopci jednak każda świeca[5].

Z innymi związkami w dymie sprawa jest mniej jednoznaczna. Wynik zależy od tego, kto badał, jakie świece i za czyje pieniądze:

BadanieCo wyszłoNa co uważać
Iowa State University, 2002[3]parafina: dużo sadzy i niewielkie, ale mierzalne ilości formaldehydu; soja: mało sadzy, formaldehyd na poziomie próby kontrolnej albo trochę wyżejprogram badań, z którego pochodzi ta praca, finansował m.in. fundusz promocji soi plantatorów z Iowa, a prowadzący mówił, że badania miały podeprzeć danymi twierdzenia producenta świec sojowych i je zweryfikować[11]; wpływu na zdrowie nie mierzono
South Carolina State University, 2009[12]w dymie parafiny m.in. toluen, alkany i alkeny, w dymie soi niewstępne wyniki przedstawione na konferencji, analiza jakościowa bez liczb; grant Departamentu Rolnictwa USA z programu wspierającego zbyt płodów rolnych[13]
Badanie branży świec, 2007[13]według naukowca z firmy produkującej świece w dymie świec parafinowych nie było benzenu, a od świec roślinnych różniły się one w praktyce niewieleznane tylko z wypowiedzi dla mediów
Fraunhofer WKI, 2021[14]niearomatyzowane świece z czterech wosków (sojowego, parafinowego, palmowego i stearyny) dały zbliżone emisje; żaden wosk nie był stale lepszyfinansowanie: stowarzyszenia producentów świec
Politechnika Mediolańska, 2014[15]różne parafiny w słoikach emitowały wyraźnie różnie, decydowała jakość woskuporównano tylko parafiny

Amerykańskie stowarzyszenie producentów świec (NCA) stoi na stanowisku, że każdy dobry jakościowo wosk pali się czysto i w ten sam sposób[5]. To głos organizacji branżowej, więc traktuję go jak jedno ze zdań w sporze, a nie rozstrzygnięcie.

Moim zdaniem z tych pomiarów nie da się wyprowadzić prostego podziału na wosk dobry i zły. Pewniejsze jest to, że czarny nalot na szkle i smugi na ścianie to znak złego spalania, który zwykle naprawia krótszy knot. Przyczyny dymienia po kolei omawia tekst dlaczego świeca kopci, a badania wpływu świec na zdrowie zebrałam w artykule czy świeczki zapachowe są szkodliwe.

Zapalona świeca sojowa Słodka Warszawa 190 g w bursztynowym słoiku z kremową etykietą, obok suszone kwiaty i lniana tkanina
Nasza Słodka Warszawa 190 g: 100% wosku sojowego i bawełniany knot. Czyste szkło zależy w dużej mierze od krótkiego knota.

Czy parafina tuneluje bardziej niż wosk sojowy?

Na początku bywa, że tak, ale trwały tunel to sprawa knota, nie wosku. Według CandleScience parafina w pierwszych paleniach schodzi w dół, zanim płynny wosk dojdzie do ścianek, więc świecę ocenia się po 3-4 paleniach[8]. Dołek wokół knota, który nie znika, ten sam dostawca uznaje za znak zbyt małego knota[10].

Przy każdym wosku najważniejsze jest pierwsze palenie: zgaś świecę dopiero wtedy, gdy płynny wosk sięga ścianek słoika. Ile to trwa i jak uratować świecę, w której tunel już powstał, opisują poradnik jak palić świecę sojową oraz tekst o tunelowaniu świecy. Palenie kończ, gdy na dnie słoika zostaje ok. 1,3 cm wosku[5].

Który wosk łatwiej domyć ze słoika?

Resztki z dna usuniesz z obu wosków tak samo: po schłodzeniu słoika w zamrażalniku albo po zalaniu go gorącą wodą, jak w poradniku jak usunąć wosk. Różnica wychodzi przy myciu. Wosk sojowy to tłuszcz roślinny, więc ciepła woda z płynem do naczyń zmywa go jak tłuszcz z patelni. Parafina w wodzie się nie rozpuszcza[6], więc jej resztki lepiej najpierw zeskrobać, a dopiero potem myć szkło.

Jak odróżnić świecę sojową od parafinowej?

Najpewniej po składzie na etykiecie albo w opisie produktu. Pomocne są też cztery cechy: powierzchnia wosku, biały nalot, kształt świecy i sadza na szkle. Żadna nie daje pewności, bo popularne są mieszanki soi z parafiną[4], a dodatki zmieniają wygląd wosku sojowego[7].

  1. Skład. Szukaj „100% wosk sojowy”. Sama nazwa „świeca sojowa” albo „wosk naturalny” bez procentów może oznaczać mieszankę, bo dostawcy sprzedają gotowe woski parafinowo-sojowe[4].
  2. Połysk. Parafina do słoików bywa lekko błyszcząca[8], a wosk sojowy ma kremowobiały, nieprzezroczysty wygląd[7][9]. Twarda parafina do form bywa półprzezroczysta[4].
  3. Biały nalot. Kredowy nalot na wierzchu albo przy szkle to drobne kryształy, które z czasem pojawiają się na każdym wosku sojowym i nie zmieniają ani palenia, ani zapachu[10]. Parafina go nie tworzy[2]. Brak nalotu niczego nie przesądza, bo w części wosków sojowych ograniczają go dodatki[7]. Więcej o jego przyczynach: skąd biały nalot na świecy sojowej.
  4. Kształt. Świeca bez naczynia, na przykład słupek albo figurka, rzadko jest z samej soi, bo zwykły wosk sojowy jest na to za miękki[9].
  5. Szkło po paleniu. Ciemny nalot sadzy częściej zostawia parafina[8], ale najpierw sprawdź knot: za długi kopci przy każdym wosku[5].

Czego nie sprawdzisz w domu: proporcji mieszanki. Świeca może mieć w wosku tyle soi, ile zdecydował producent, i z wyglądu tego nie ocenisz. W razie wątpliwości zapytaj sprzedawcę o pełny skład wosku.

Skąd pochodzi soja i parafina do świec?

Parafina pochodzi z ropy naftowej, a dokładniej z produktu ubocznego produkcji olejów smarowych[6]. Wosk sojowy powstaje z soi, którą sieje się co roku. Świece to dla soi rynek niewielki: według Our World in Data 77% światowej soi idzie na paszę dla zwierząt, a ok. 4% na biopaliwa, smary i inne zastosowania przemysłowe[16].

Uprawy soi są jedną z przyczyn wycinki lasów w Ameryce Łacińskiej. Moratorium z 2006 roku ograniczyło ten problem w brazylijskiej Amazonii, ale część wycinki mogła przenieść się do sąsiednich regionów[16]. Soję modyfikowaną genetycznie i deklaracje dostawców omawia wspomniany przewodnik po wosku sojowym.

Dlatego nie piszę tu, która świeca jest lepsza dla planety. Uczciwe porównanie wymagałoby oceny całego cyklu życia obu wosków, a takiego badania dla świec nie znalazłam. CandleScience, który sprzedaje oba woski, nazywa wosk sojowy marzeniem marketingowca, bo świece z niego da się opisać długą listą haseł o środowisku[1]. Lista haseł to jednak nie pomiar. Pewne jest pochodzenie: roślina albo ropa.

Świeca sojowa czy parafinowa: co wybrać?

Do świecy w słoiku, którą palisz w domu, wybrałabym sojową, bo spala się powoli i mało kopci[3]. Parafinowa ma sens, gdy chcesz świecy wolnostojącej, mocno barwionej albo mocnego zapachu w dużym pokoju. W obu przypadkach więcej niż wosk zmienia krótki knot i spokojny płomień.

Czego szukaszWybórDlaczego
Świeca w słoiku do sypialni, gabinetu albo łazienkisojowawolniejsze spalanie, mniej sadzy[3] i łagodniejszy zapach, który w małym pokoju nie męczy
Mocny zapach w dużym salonieparafinowa albo mieszankazwykle pachnie mocniej podczas palenia[4]
Świeca wolnostojąca albo rzeźbiona, intensywny kolorparafinowatwarda parafina trzyma kształt, dobrze przyjmuje barwniki i nie tworzy nalotu[2]
Wosk z rośliny zamiast z ropysojowa, ze 100% soi w składziewosk z oleju sojowego[1]; sprawdź, czy to nie mieszanka[4]
Robienie świec w domu, w słoikachsojowamiękki wosk do pojemników, wiele gotowych gatunków[4]; kroki w poradniku jak zrobić świecę sojową
Wrażliwość na zapachyświeca bez zapachuw pomiarach z 2021 roku niearomatyzowane świece dawały mniej produktów spalania niż zapachowe[14]

Jeśli zapachy cię męczą, różnice między świecami bez kompozycji zapachowej opisuje tekst o świecach bezzapachowych, a woski naturalne zestawia ze sobą porównanie wosku sojowego i pszczelego.

Zapalona świeca Słodka Warszawa w bursztynowym słoiku na okrągłym drewnianym stoliku przy oknie, na parapecie kubek i notes, za szybą mokra brukowana ulica wieczorem
Świeca w słoiku do domu: tu wosk sojowy ma najwięcej sensu.

Najczęściej zadawane pytania

Do świec w słoikach palonych w domu lepiej wypada wosk sojowy: w badaniu z 2002 roku palił się wolniej i dawał mniej sadzy niż parafina. Parafina wygrywa twardością, mocniejszym zapachem podczas palenia i łatwością barwienia. Żaden wosk nie zastąpi jednak krótkiego knota i palenia z dala od przeciągu.

Najpierw przeczytaj skład i szukaj „100% wosk sojowy”. Wosk sojowy jest kremowobiały, nieprzezroczysty i z czasem pokrywa się białym, kredowym nalotem, który na parafinie zdarza się rzadko. Parafina w słoiku bywa lekko błyszcząca. Świeca bez naczynia rzadko bywa z samej soi, bo zwykły wosk sojowy jest na to za miękki.

Nie. Wosk to szersza nazwa, która obejmuje woski roślinne, takie jak sojowy, palmowy czy kokosowy, wosk pszczeli i parafinę, czyli wosk z ropy naftowej. W mowie potocznej „wosk do świec” często oznacza właśnie parafinę, bo to najczęściej używany wosk w świecach.

To biała, bezwonna mieszanina węglowodorów o 20-40 atomach węgla. Otrzymuje się ją przy rafinacji ropy naftowej z produktu ubocznego produkcji olejów smarowych. Topi się zwykle w 46-68°C. Poza świecami służy między innymi do powlekania serów, produkcji papieru woskowanego i smarowania łańcuchów rowerowych.

Nie ma jednej liczby. W badaniu Iowa State University świece sojowe spalały się wyraźnie wolniej niż parafinowe, ale popularne „30-50% dłużej” nie ma sprawdzalnego źródła. Porównuj masę świecy z czasem palenia z etykiety: przy 190 g wosku i ok. 40 godzinach palenia, jak w naszej średniej świecy, wychodzi ok. 4,8 g na godzinę.

Zwykle tak. Dostawcy wosków cenią parafinę za mocniejszy zapach podczas palenia, a popularne parafiny do słoików opisują też jako dobrze pachnące przed zapaleniem. Nie wynika to z większej ilości olejku: woski sojowy i parafinowy do słoików przyjmują po ok. 10%. Świeca sojowa potrzebuje za to ok. dwóch tygodni dojrzewania.

Tak. Dostawcy sprzedają gotowe mieszanki parafiny z soją, które łączą mocniejszy zapach parafiny z wyglądem soi, a sama nazwa „świeca sojowa” nie mówi, ile soi jest w wosku. Jeśli zależy ci na czystej soi, szukaj w składzie „100% wosk sojowy” albo zapytaj producenta o pełny skład.

Pomiary nie dają jednej odpowiedzi. W badaniu z 2002 roku parafina dawała dużo więcej sadzy, ale w pomiarach Fraunhofer WKI z 2021 roku niearomatyzowane świece z soi i parafiny emitowały bardzo podobnie. Więcej zależy od knota, przeciągu i jakości konkretnej świecy niż od samego wosku.

Źródła

  1. CandleScience, „What exactly is soy wax?” - wosk sojowy z oleju sojowego: ziarna czyszczone, łuskane i płatkowane, olej wydobyty i uwodorniony; mieszanki soi z parafiną; zdanie, że wosk sojowy jest „marzeniem marketingowca” (a marketer’s dream), bo świece z niego można reklamować długą listą haseł o środowisku.
  2. CandleScience, „Paraffin Wax” - parafina jako produkt uboczny rafinacji ropy naftowej i najczęściej używany obecnie wosk do świec; mocne kolory i zapach; świece parafinowe nie pokrywają się nalotem jak woski naturalne; parafina miękka (topnienie poniżej 130°F, ok. 54°C) do słoików i podgrzewaczy, twarda (powyżej) do świec wolnostojących.
  3. K. Rezaei, T. Wang, L. A. Johnson, „Combustion characteristics of candles made from hydrogenated soybean oil”, Journal of the American Oil Chemists’ Society 79(8), 2002, s. 803-808 - Iowa State University; świece z wosku sojowego, z parafiny i z wosku pszczelego; z parafiny dużo sadzy i formaldehyd oznaczony ilościowo; z soi sadzy mało albo wcale, formaldehyd na poziomie próby kontrolnej lub nieco wyżej; świece sojowe spalały się istotnie wolniej i potrzebowały mniej powietrza; skutków zdrowotnych nie badano; finansowania streszczenie nie podaje (zob. Iowa State Daily, 2001).
  4. CandleScience, „Candle Wax Guide” - tabela wosków: Golden Brands 464 (topnienie 113-119°F, ok. 45-48°C, olejek do 10%), IGI 4630 (119°F, ok. 48°C, do 10%), IGI 4627 (125°F, ok. 52°C, do 12%), IGI 1239 A (138°F, ok. 59°C, twarda, półprzezroczysta), BW-921 (135°F, ok. 57°C, soja z dodatkami do form); mieszanki parafina-soja (IGI 6006, IGI 6028, BW-910) i parafina-kokos (IGI 6046); wosk o niższej temperaturze topnienia, jak soja, pali się powoli, a parafina jest ceniona za mocniejszy zapach podczas palenia.
  5. National Candle Association, „FAQs” - parafina najczęściej używanym woskiem do świec, częste są też wosk pszczeli, sojowy i palmowy; stanowisko stowarzyszenia: wszystkie dobre jakościowo woski palą się czysto, bezpiecznie i w ten sam sposób; o sadzy decydują głównie długość knota i zaburzenia płomienia; knot przycinany do ¼ cala; świecę w naczyniu przestać palić, gdy zostaje ½ cala (ok. 1,3 cm) wosku.
  6. Wikipedia, „Paraffin wax” - mieszanina węglowodorów o 20-40 atomach węgla z ropy naftowej, węgla lub łupków; świeca bez barwnika i zapachu bezwonna, niebieskawobiała; topnienie zwykle ok. 46-68°C; nierozpuszczalna w wodzie; surowiec: gacz (slack wax) z rafinacji olejów smarowych; pierwsza parafina: Carl Reichenbach, 1830; zastosowania m.in. powłoki serów, papier woskowany, smarowanie łańcuchów rowerowych.
  7. CandleScience, „Golden Brands 464 Soy Wax” - wosk sojowy do pojemników: topnienie 113°F (45,0°C), gładka, nieprzezroczysta powierzchnia, dodatki na bazie soi ograniczające nalot; dojrzewanie dwa tygodnie; zapach oceniać w pomieszczeniu dopasowanym do wielkości świecy.
  8. CandleScience, „IGI 4630 Harmony Blend Wax” - w pełni rafinowana parafina do pojemników: topnienie 119°F (48,3°C), gładka, nieprzezroczysta, lekko błyszcząca powierzchnia; w pierwszych paleniach parafina schodzi w dół, zanim kałuża dojdzie do ścianek, ocena po 3-4 paleniach; parafina zwykle daje ciemniejszą sadzę niż soja; dojrzewanie 3-5 dni.
  9. Wikipedia, „Soy candle” - świece sojowe zwykle w naczyniach, bo wosk sojowy topi się niżej niż tradycyjne woski; świece wolnostojące wymagają dodatków.
  10. CandleScience, „Soy Wax Troubleshooting Guide” - nalot (frosting) to drobne kryształy na powierzchni; z czasem pojawia się na każdym wosku sojowym i nie wpływa na palenie ani zapach; tunelowanie jako znak za małego knota.
  11. Iowa State Daily, „Prof’s research shows soy could replace current wax in candles”, 29.10.2001 - T. Wang i L. Johnson (Iowa State University) badają wosk sojowy jako zamiennik parafiny; badania finansuje Iowa Soybean Promotion Board razem z Center for Advanced Technological Development; według Wanga mają też dostarczyć danych, które sprawdzą twierdzenia producenta świec sojowych, dotąd bez naukowego oparcia; etap badania spalania był wtedy zakończony.
  12. NPR, „Candlelight: A Dash Of Toxin With Your Romance?”, 2009 - R. Massoudi i A. Hamidi (South Carolina State University), zjazd American Chemical Society: z parafiny m.in. toluen, alkany i alkeny, z wosku sojowego nie; praca jakościowa, bez ilości; finansowanie Departamentu Rolnictwa USA.
  13. NBC News, „Candlelit dinners spark romance - and toxins”, 2009 - grant Departamentu Rolnictwa USA z programu badań, które mogą zwiększyć sprzedaż płodów rolnych; stanowisko branży: badanie z 2007 roku w niemieckim laboratorium, według naukowca producenta świec Blyth bez benzenu ze świec parafinowych i bez praktycznej różnicy wobec świec z wosków roślinnych.
  14. T. Salthammer i in., „Measurement and evaluation of gaseous and particulate emissions from burning scented and unscented candles”, Environment International 155, 2021, 106590 - Fraunhofer WKI, komora 8 m³; cztery woski (palmowy, parafina, sojowy, stearyna) z pięcioma kompozycjami zapachowymi i bez zapachu; świece niearomatyzowane z różnych wosków dały bardzo zbliżone emisje i mniej produktów spalania niż zapachowe; badanie opłaciły stowarzyszenia producentów świec z Europy i obu Ameryk.
  15. M. Derudi i in., „Emission of air pollutants from burning candles with different composition in indoor environments”, Environmental Science and Pollution Research 21(6), 2014, s. 4320-4330 - Politechnika Mediolańska; świece w pojemnikach z różnych parafin; jakość wosku silnie wpływa na emisje.
  16. H. Ritchie, Our World in Data, „Drivers of Deforestation” - soja wśród głównych przyczyn wylesiania w tropikach; 77% światowej soi na paszę, ok. 4% na biopaliwa, smary i inne zastosowania przemysłowe (dane z 2018 roku); moratorium sojowe z 2006 roku ograniczyło wycinkę w Amazonii, część mogła przenieść się do sąsiednich regionów.

Ostatnia aktualizacja

Ilustracje redakcyjne w tym artykule powstały z użyciem generatywnej AI. Zdjęcia produktów to fotografie naszych świec.

Marta Lis

Marta Lis

Założycielka UrbanNote

Przychodzi ze świata beauty i kosmetyków, od lat otacza się pięknymi zapachami. Pisze o świecach, kompozycjach zapachowych i rzemiośle, które za nimi stoi - szuka słów dla tego, co czujesz, zanim zdążysz nazwać.

Wszystkie artykuły